Sprawiedliwa miara wartości w zmiennym świecie · prototyp badawczy, Polska, baza I 1996 = 100
Pożyczasz 1000, oddajesz 1000, a obie strony odzyskują tę samą wartość. Złotówka tego nie gwarantuje — Talent tak, bo mierzy umowę cenami i płacami, nie nominałem.
Przelicznik — ile to Talentów?
—TLN
1 TLN w PLN
5.53
PLN, XII 2025
1 TLN w USD
1.53
USD, XII 2025
1 TLN w EUR
1.31
EUR, XII 2025
1 TLN w CHF
1.22
CHF, XII 2025
1 TLN w GBP
1.14
GBP, XII 2025
1 TLN w JPY
240.63
JPY, XII 2025
Indeks TLN-PLN dziś: —
———
Harmonogram publikacji: kotwica miesięczna — 25. dnia każdego miesiąca (z danych GUS za miesiąc poprzedni); wartości dzienne ogłaszane z góry na całe kolejne okno i nigdy nie rewidowane. Ostatnia kotwica: za 2026-05, opublikowana 2026-07-14. Zasady: reguła publikacyjna.
Uwaga: to wartości robocze prototypu badawczego — nie są to oficjalne kursy rozliczeniowe.
Dlaczego czas niszczy tradycyjne umowy?
Pieniądz jest fundamentem gospodarki, ale ma jedną wadę: z czasem traci realną wartość. „Oddajesz dokładnie 10 000 zł" brzmi uczciwie, dopóki nie zauważysz, że liczba na papierze się nie zmienia, a jej siła nabywcza nieustannie płynie. Kto pożyczył w Polsce w 1989 roku i odzyskał nominalnie 30 lat później, odzyskał realnie mniej niż 1% wartości. Kontrakt z 2019 rozliczony w 2024 to strata ok. 30% względem cen i aż 40% względem zarobków.
Powiązanie umowy z samą inflacją (CPI) chroni tylko jedną stronę — nie odpowiada na pytanie dłużnika: „czy ta płatność kosztuje mnie tyle samo mojej pracy, co wcześniej?". W Argentynie 2002 ceny skoczyły o 41%, płace o 7% — umowy indeksowane samą inflacją doprowadziły do masowych bankructw. Wartość ma dwie równoprawne miary: ceny i płace. Talent to ich środek geometryczny — pierwiastek z iloczynu obu, \(\sqrt{C \times W}\), gdzie \(C\) to indeks cen, a \(W\) indeks płac — punkt, w którym w dobrych czasach obie strony dzielą owoce wzrostu po równo, a w złych po równo dzielą stratę.
Uczciwe pożyczki prywatne i koleżeńskie (P2P) — pomoc finansowa rodzinie czy znajomym bez lichwiarskich odsetek, ale też bez ryzyka, że inflacja „zje" realną wartość pożyczonego kapitału.
Długoterminowe kontrakty handlowe i zakupowe — cena sprzętu czy towaru z odroczoną płatnością wyrażona w Talentach chroni sprzedawcę przed wzrostem kosztów, a kupującego przed ceną przerastającą jego możliwości.
Przeczytaj więcej
Wprowadzenie — zacznij tutaj: czym jest Talent i do czego służy.
Whitepaper — pełny wywód od problemu do formuły, z dowodem zrozumiałym dla licealisty i uczciwą listą granic metody.
Reguła publikacyjna — jak dokładnie liczymy: definicje obu nóg, kalendarz publikacji, bezpieczniki kryzysowe.
TIP — proces zmian — każda zmiana formuły przechodzi jawną procedurę z testem na danych (wzorzec BIP z Bitcoina).
Repozytorium — kod, dane i pełna historia zmian (licencja MIT).
Dla wnikliwych i niedowiarków
Specyfikacja obliczeń — wszystkie wzory krok po kroku, linki do źródeł danych i wartości kontrolne: wszystko, czego potrzebujesz, by napisać własną, niezależną implementację.
Zbuduj Talenta u siebie — gotowy prompt dla agenta-programisty (Claude Code i podobne): wklejasz, agent buduje niezależną implementację na Twoim komputerze i sam sprawdza, czy wychodzą mu te same liczby co nam.
Prototyp badawczy — wartości robocze, nie do rozliczeń. Wszystkie liczby na tej stronie można odtworzyć z publicznych danych kodem z repozytorium.